Dairy Nutrition
ਸਾਇਲੇਜ ਫੀਡਿੰਗ ਚਾਰਟ: ਗਾਂ ਤੇ ਮੱਝ ਨੂੰ ਕਿੰਨਾ ਸਾਇਲੇਜ ਖੁਆਈਏ

ਇਹ ਲੇਖ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਮੂਲ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਲੇਖ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ — ਵੱਧ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਸਾਨੂੰ WhatsApp 'ਤੇ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ।
ਕਿਸਾਨਾਂ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਇੱਕੋ ਸਵਾਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ: ਮੈਨੂੰ ਕਿੰਨਾ ਸਾਇਲੇਜ ਖੁਆਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਜਵਾਬ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਵਜ਼ਨ, ਉਹ ਦੁੱਧ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਕਿੰਨਾ ਦੁੱਧ ਦਿੰਦਾ ਹੈ — ਇਸ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤਾ ਚਾਰਟ ਉਹੀ ਹੈ ਜੋ ਸਾਡੀ ਟੀਮ ਨਵੇਂ ਗਾਹਕ ਦਾ ration ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਵਰਤਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਕਰਾਸਬ੍ਰੈਡ ਗਾਂਵਾਂ, ਦੇਸੀ ਗਾਂਵਾਂ ਤੇ ਮੱਝਾਂ — ਸਭ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦੁਧਾਰੂ ਗਾਂ ਜਾਂ ਮੱਝ (400–450 ਕਿਲੋ ਸਰੀਰ ਵਜ਼ਨ): ਰੋਜ਼ 18–25 ਕਿਲੋ ਮੱਕੀ ਸਾਇਲੇਜ, ਦੋ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ, ਨਾਲ 4–6 ਕਿਲੋ ਸੁੱਕਾ ਚਾਰਾ ਅਤੇ ਹਰ 2.5 ਲੀਟਰ ਦੁੱਧ 'ਤੇ ਲਗਭਗ 1 ਕਿਲੋ concentrate। 15 ਲੀਟਰ ਜਾਂ ਵੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਹਾਈ-ਯੀਲਡ ਕਰਾਸਬ੍ਰੈਡ ਇਸ ਰੇਂਜ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਸਿਰੇ 'ਤੇ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ; 6–8 ਲੀਟਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਮੱਝ ਵਿਚਕਾਰ।
ਸੁੱਕੀ ਜਾਂ ਗੱਭਣ ਪਸ਼ੂ: 10–15 ਕਿਲੋ ਸਾਇਲੇਜ, 5–6 ਕਿਲੋ ਸੁੱਕਾ ਚਾਰਾ ਅਤੇ 1–1.5 ਕਿਲੋ concentrate। ਸੁੱਕੀਆਂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਭੁੱਖਾ ਨਾ ਰੱਖੋ — ਗਰਭ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਹਫ਼ਤੇ ਅਗਲਾ ਸੂਆ ਤੈਅ ਕਰਦੇ ਹਨ — ਪਰ ਵੱਧ ਵੀ ਨਾ ਖੁਆਓ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਸੂਏ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ।
ਵੱਛੀ (6–18 ਮਹੀਨੇ): 6–10 ਕਿਲੋ ਸਾਇਲੇਜ, 2–3 ਕਿਲੋ ਸੁੱਕਾ ਚਾਰਾ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 1 ਕਿਲੋ concentrate, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧੇ ਤੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਹੇਹੇ ਆਵੇ।
3 ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਵੱਛੇ: 1–2 ਕਿਲੋ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੋ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਰੂਮਨ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਵੇ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਧਾਓ। ਛੋਟੇ ਵੱਛਿਆਂ ਨੂੰ ਦੁੱਧ, calf starter ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਕੁਆਲਿਟੀ ਦੀ ਸੁੱਕੀ ਘਾਹ 'ਤੇ ਹੀ ਰੱਖੋ।
ਸਾਨ੍ਹ ਤੇ ਗਊਸ਼ਾਲਾ ਦੇ ਬਾਲਗ ਪਸ਼ੂ: 12–18 ਕਿਲੋ ਸਾਇਲੇਜ, ਲਗਭਗ 5 ਕਿਲੋ ਸੁੱਕਾ ਚਾਰਾ ਅਤੇ 0.5–1 ਕਿਲੋ concentrate। ਕਈ ਗਊਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਸਾਇਲੇਜ ਬੇਲਾਂ 'ਤੇ ਬਣਿਆ ਪੂਰਾ ration ਲਗਭਗ ₹50 ਪ੍ਰਤੀ ਪਸ਼ੂ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਚਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬੱਕਰੀ ਤੇ ਭੇਡ: 1–3 ਕਿਲੋ ਸਾਇਲੇਜ, ਲਗਭਗ 0.5 ਕਿਲੋ ਸੁੱਕਾ ਚਾਰਾ ਅਤੇ 200–300 ਗ੍ਰਾਮ concentrate।
ਹਰ ration ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਬਾਲਗ ਪਸ਼ੂ ਰੋਜ਼ 50 ਗ੍ਰਾਮ ਮਿਨਰਲ ਮਿਕਸਚਰ ਤੇ ਲਗਭਗ 30 ਗ੍ਰਾਮ ਲੂਣ, ਅਤੇ ਭਰਪੂਰ ਸਾਫ਼ ਪਾਣੀ ਵੀ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਦੁਧਾਰੂ ਗਾਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ 80–120 ਲੀਟਰ ਪਾਣੀ ਪੀ ਸਕਦੀ ਹੈ — ਸਾਇਲੇਜ ਪਾਣੀ ਦੀ ਥਾਂ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦਾ।
10 ਦਿਨ ਦਾ ਬਦਲਾਅ ਪਲਾਨ। ਦਿਨ 1–3: ਆਮ ਹਰੇ ਜਾਂ ਸੁੱਕੇ ਚਾਰੇ ਵਿੱਚ 3–5 ਕਿਲੋ ਸਾਇਲੇਜ ਮਿਲਾਓ, ਧਾਰ ਕੱਢਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਖੁਆਓ ਜਦੋਂ ਭੁੱਖ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਵੇ। ਦਿਨ 4–7: ਪ੍ਰਤੀ ਬਾਲਗ ਪਸ਼ੂ 8–10 ਕਿਲੋ ਤੱਕ ਵਧਾਓ ਅਤੇ ਸੁੱਕਾ ਚਾਰਾ ਉਨੇ ਹੀ ਵਜ਼ਨ ਨਾਲ ਘਟਾਓ। ਦਿਨ 8–10: ਚਾਰਟ ਦੇ ਪੂਰੇ ration 'ਤੇ ਆਓ, ਦੋ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ। ਤੀਜਾ ਹਫ਼ਤਾ: ਰੋਜ਼ ਦੁੱਧ ਲਿਖੋ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਕਿਸਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਪਸ਼ੂ 1.5–2.5 ਲੀਟਰ ਵੱਧ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਗੋਹਾ ਵੇਖਦੇ ਹਨ; ਹੁਣ concentrate ਨੂੰ ਹਰ 2.5 ਲੀਟਰ ਦੁੱਧ 'ਤੇ 1 ਕਿਲੋ 'ਤੇ ਸੈੱਟ ਕਰੋ।
ਥੋੜ੍ਹਾ ਸੁੱਕਾ ਚਾਰਾ ਕਿਉਂ ਰੱਖੀਏ? ਸਾਇਲੇਜ ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਰਾ ਹਰਾ ਚਾਰਾ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਰੂਮਨ ਨੂੰ ਜੁਗਾਲੀ ਕਰਨ ਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤ ਰਹਿਣ ਲਈ ਲੰਬਾ ਰੇਸ਼ਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਬਾਲਗ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ 4–6 ਕਿਲੋ ਸੁੱਕਾ ਚਾਰਾ ਰੱਖੋ। ਸਿਰਫ਼ ਸਾਇਲੇਜ ਵਾਲੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਸਿਰਫ਼ ਵਿਗਿਆਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਤੁਲਿਤ total mixed ration ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕਦੋਂ ਖੁਆਈਏ। ਸਾਇਲੇਜ ਧਾਰ ਕੱਢਣ ਤੋਂ ਠੀਕ ਪਹਿਲਾਂ ਨਹੀਂ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਖੁਆਓ, ਅਤੇ ਖੁਰਲੀ ਸਾਫ਼ ਰੱਖੋ। ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਢੇਰ ਦੀ ਥਾਂ ਦੋ ਵਾਰ — ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਸ਼ਾਮ — ਦਿਓ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਤਾਜ਼ਾ ਰਹੇ ਤੇ ਪਸ਼ੂ ਵੱਧ ਖਾਣ। ਜੋ ਬਚਿਆ ਸਾਇਲੇਜ ਗਰਮ ਹੋ ਗਿਆ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਜਿਸ ਦੀ ਮਹਿਕ ਬਦਲ ਗਈ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਅਗਲੀ ਖ਼ੁਰਾਕ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੁੱਟ ਦਿਓ।
ਮੈਨੂੰ ਕਿੰਨੀਆਂ ਬੇਲਾਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ? ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ration ਨਾਲ ਗੁਣਾ ਕਰੋ। ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ, 20 ਕਿਲੋ ਪ੍ਰਤੀ ਪਸ਼ੂ 'ਤੇ 10 ਦੁਧਾਰੂ ਪਸ਼ੂ ਰੋਜ਼ 200 ਕਿਲੋ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਯਾਨੀ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 6 ਟਨ। ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਬੇਲ 3–5 ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੱਕਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ: ਜੋ ਵੱਗ ਰੋਜ਼ 80–130 ਕਿਲੋ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ਉਹ 400 ਕਿਲੋ ਦੀ ਬੇਲ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਮੁਕਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਦੋ-ਤਿੰਨ ਪਸ਼ੂਆਂ ਵਾਲੇ ਕਿਸਾਨ ਨੂੰ ਛੋਟੀ 100 ਕਿਲੋ ਦੀ ਬੇਲ ਚੁਣਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਬਰਬਾਦ ਨਾ ਹੋਵੇ।
ਆਮ ਗਲਤੀਆਂ। ਪੂਰਾ ration ਇੱਕੋ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਦੇਣਾ (ਪਤਲਾ ਗੋਹਾ ਤੇ ਦੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ); ਬਿਨਾਂ ਮਿਨਰਲ ਮਿਕਸਚਰ ਦੇ ਸਾਇਲੇਜ ਖੁਆਉਣਾ; ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਬੇਲ ਨੂੰ ਹਫ਼ਤਾ ਭਰ ਬਿਨਾਂ ਢੱਕੇ ਛੱਡ ਦੇਣਾ; ਅਤੇ 'ਸਾਇਲੇਜ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ' ਸੋਚ ਕੇ concentrate ਬਹੁਤ ਘਟਾ ਦੇਣਾ। ਸਾਇਲੇਜ ration ਦੀ ਨੀਂਹ ਹੈ, ਪੂਰਾ ration ਨਹੀਂ।
ਆਪਣੇ ਵੱਗ ਦਾ ਚਾਰਟ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕਿਸਮ ਤੇ ਰੋਜ਼ ਦਾ ਦੁੱਧ ਸਾਨੂੰ WhatsApp 'ਤੇ ਭੇਜੋ — ਰਿਚਨੇਸਟ ਮੱਕੀ ਸਾਇਲੇਜ ਬੇਲਾਂ ਦੇ ਤੁਹਾਡੇ ਪਹਿਲੇ ਆਰਡਰ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਟੀਮ ਮੁਫ਼ਤ ration ਚਾਰਟ ਬਣਾ ਕੇ ਦੇਵੇਗੀ।


